Koli G‘oorabij: Gilonning qishloqona baliqli taomi

Tonggi tuman Gilonning zumrad o‘rmonlariga hali ham osilib turibdi, yog‘och tomga urilayotgan yomg‘irning maromli ovozi esa kunga tinchlik baxsh etmoqda. Qishloqona oshxonaning qoq markazida ochiq olov ustida loy idish sekin qaynayapti. Biz Koli G‘oorabij tayyorlayapmiz — bu oddiy taom emas, balki Kaspiy dengizi bo‘yining sokin, mazmunli hayot tarzining yaqqol ifodasidir.

Shimoliy Eronning bu an’anaviy taomi yong‘oqning to‘yimli ta’mini g‘o‘ra sharbatining (obg‘ura) hushyor torttiruvchi nordonligi bilan uyg‘unlashtiradi. Uning asosini mahalliy daryolardan yangi tutilgan kichik, nafis koli baliqlari tashkil etadi. Bu jarayonni shoshqaloqlik bilan bajarib bo‘lmaydi. U sabr-toqat, xotirjam qalb va tabiatning oddiy ne’matlariga chuqur minnatdorlikni talab qiladi.

Taom qaynarkan, oshxona nostaljik, xuddi ASMR’ni eslatuvchi sokin ohanglarga to‘ladi: o‘tinning qarsillashi, quyuq yong‘oq sousining pishish ovozi va tovada baliqning yengil qizishi.

Koli G‘oorabij uchun qishloqona taomretsept

Masalliqlar:

• 500g kichik koli baliqlari (yoki har qanday kichik, yumshoq baliq)
• 2 stakan yong‘oq, mayda qilib tuyilgan
• 1/2 stakan g‘o‘ra sharbati (obg‘ura)
• 1 dona o‘rtacha piyoz, qirg‘ichdan o‘tkazilgan
• 1 choy qoshiq qizilmiya (zerdeçal)
• Tuz va yangi maydalangan qora murch (ta’bga ko‘ra)
• Bir siqim yangi yalpiz va kashnich, maydalab to‘g‘ralgan
• Pishirish uchun yog‘ yoki mahalliy sariyog‘

Sokin tayyorlash jarayoni:

1. Yong‘oqqa jon bag‘shlang: An’anaviy loy idishda yoki tubi qalin tovada tuyilgan yong‘oqni o‘ta past olovda sekin qovuring. O‘zining tabiiy yog‘i ajralib chiqib, havoni chuqur, yong‘oqli xushbo‘y hid qoplagunicha tinmay aralashtiring.
2. Asosini yarating: Yong‘oqqa qirg‘ichdan o‘tkazilgan piyoz va ziravorlarni qo‘shing. Ikki stakan sovuq suv quying. Idishning qopqog‘ini yopib, sous qorayib, quyuqlashishi uchun past olovda bir soat davomida tinchgina qaynating.
3. Nordonlik qo‘shing: Ehtiyotkorlik bilan aralashtirgan holda g‘o‘ra sharbatini quying. Sous o‘zgacha tus olib, to‘yimli yog‘larni yorqin, qishloqona nordonlik bilan muvozanatga keltiradi. Yana 30 daqiqa davomida qaynating.
4. Baliqni tayyorlang: Boshqa bir tovada ozroq yog‘ yoki sariyog‘ qizdiring. Koli baliqlariga tuz va murch sepib, qirralari tillarang va qarsildoq bo‘lguncha qovurib oling.
5. Jamlang: Qovurilgan baliqlarni qaynnab turgan yong‘oq sousiga ehtiyotkorlik bilan botirib joylashtiring. Ustiga yangi yalpiz va kashnich seping. Ta’mlar bir-biriga singib ketishi uchun hammasini oxirgi 15 daqiqa davomida birga qaynating.
6. Torting va lazzatlaning: Yangi bug‘langan kateh (forscha yopishqoq guruch), bir likopcha qarsildoq turp va ko‘katlar bilan birga issiqligida dasturxonga torting. Sekin yeng va Gilan ta’midan zavqlaning.